เช็กด่วน รู้ทันเบาหวาน เริ่มต้นจากการสังเกตตัวเอง

เพราะโรคเบาหวาน รู้ก่อน ป้องกันได้ ลดภาวะแทรกซ้อนในอนาคต โรคเบาหวานเป็นโรคเรื้อรังที่พบมากในคนไทย และมีแนวโน้มเพิ่มขึ้นทุกปี หลายคนเป็นโรคเบาหวานโดยไม่รู้ตัว เนื่องจากในระยะแรกมักไม่แสดงอาการชัดเจน กว่าจะตรวจพบก็มักเริ่มมีภาวะแทรกซ้อนตามมา เช่น โรคหัวใจ โรคหลอดเลือดสมอง ไตเสื่อม ตาบอด หรือปลายประสาทเสื่อม ดังนั้น การรู้เท่าทันความเสี่ยง และการตรวจคัดกรองตั้งแต่ระยะเริ่มต้น จึงเป็นกุญแจสำคัญในการป้องกันและควบคุม โรคเบาหวานอย่างมีประสิทธิภาพ

---

โรคเบาหวานคืออะไร?
โรคเบาหวาน (Diabetes Mellitus) คือภาวะที่ร่างกายมีระดับน้ำตาลในเลือดสูงกว่าปกติ เนื่องจาก

• ตับอ่อนไม่สามารถผลิตอินซูลินได้เพียงพอ
• หรือร่างกายดื้อต่ออินซูลิน

ส่งผลให้ระดับน้ำตาลในเลือดสูงอย่างต่อเนื่อง หากปล่อยไว้นาน จะทำลายหลอดเลือดและอวัยวะสำคัญหลายระบบ

---

กลุ่มเสี่ยงโรคเบาหวาน ใครควรตรวจคัดกรองเป็นพิเศษ?
หากคุณมีปัจจัยเสี่ยงอย่างน้อย 1 ข้อ ควรตรวจสุขภาพและตรวจระดับน้ำตาลในเลือดเป็นประจำ

1. อายุ 35 ปีขึ้นไป

เมื่ออายุมากขึ้น ความสามารถในการเผาผลาญน้ำตาลของร่างกายจะลดลง ทำให้มีความเสี่ยงต่อการเกิดโรคเบาหวานมากขึ้น

2. รอบเอวเกินมาตรฐาน หรืออยู่ในภาวะโรคอ้วน ไขมันสะสมบริเวณช่องท้องเป็นสาเหตุสำคัญของภาวะดื้อต่ออินซูลิน

• ผู้ชาย รอบเอว > 90 ซม.
• ผู้หญิง รอบเอว > 80 ซม.

3. มีระดับไขมันในเลือดผิดปกติ เช่น

• ไตรกลีเซอไรด์ > 150 มิลลิกรัม/เดซิลิตร
• HDL (ไขมันดี) < 35 มิลลิกรัม/เดซิลิตร

ภาวะไขมันผิดปกติมักเกิดร่วมกับโรคเบาหวานและโรคหัวใจ

4. ระดับน้ำตาลสะสมในเลือด (HbA1C) อยู่ระหว่าง 5.7 – 6.4% ถือเป็น ภาวะก่อนเป็นเบาหวาน (Prediabetes) หากไม่ปรับพฤติกรรม มีโอกาสพัฒนาเป็นเบาหวานเต็มรูปแบบได้ในอนาคต

5. มีประวัติคนในครอบครัวเป็นโรคเบาหวาน เช่น พ่อ แม่ พี่น้องสายตรง ซึ่งเพิ่มความเสี่ยงทางพันธุกรรม

6. เป็นโรคความดันโลหิตสูง หรือรับประทานยาลดความดันโลหิต ความดันโลหิตสูงและเบาหวานมักเกิดร่วมกัน และเพิ่มความเสี่ยงต่อโรคหัวใจและหลอดเลือด

7. มีประวัติเป็นโรคเบาหวานขณะตั้งครรภ์ ผู้หญิงที่เคยเป็นเบาหวานขณะตั้งครรภ์ มีโอกาสเป็นเบาหวานชนิดที่ 2 ในอนาคตสูงกว่าคนทั่วไป

---

ยาเบาหวาน

---

อาการเตือนของโรคเบาหวานที่ไม่ควรมองข้าม
แม้บางรายจะไม่มีอาการ แต่สัญญาณเตือนที่พบบ่อย ได้แก่

• ปัสสาวะบ่อย โดยเฉพาะตอนกลางคืน
• กระหายน้ำ ดื่มน้ำมากผิดปกติ
• หิวบ่อย น้ำหนักลดโดยไม่ทราบสาเหตุ
• อ่อนเพลีย เหนื่อยง่าย
• แผลหายช้า ติดเชื้อง่าย
• ชาปลายมือปลายเท้า ตามัว

หากมีอาการเหล่านี้ ควรรีบพบแพทย์เพื่อตรวจวินิจฉัยทันที

---

การตรวจคัดกรองเบาหวาน สำคัญอย่างไร?
การตรวจคัดกรองช่วยให้

• รู้สถานะสุขภาพของตนเอง
• ตรวจพบภาวะก่อนเป็นเบาหวาน
• วางแผนการดูแล ปรับพฤติกรรม และรับการรักษาได้อย่างเหมาะสม
• ลดความเสี่ยงภาวะแทรกซ้อนในระยะยาว
• เพิ่มคุณภาพชีวิตที่ดีและยืนยาว

---

ดูแลตัวเองอย่างไรเพื่อลดความเสี่ยงโรคเบาหวาน

• รับประทานอาหารครบ 5 หมู่ ลดหวาน มัน เค็ม
• ออกกำลังกายอย่างสม่ำเสมอ อย่างน้อย 150 นาที/สัปดาห์
• ควบคุมน้ำหนักให้อยู่ในเกณฑ์มาตรฐาน
• งดสูบบุหรี่ และจำกัดการดื่มแอลกอฮอล์
• ตรวจสุขภาพประจำปี โดยเฉพาะผู้ที่อยู่ในกลุ่มเสี่ยง

---