เมื่อโรคหัวใจไม่ได้มีแบบเดียว...

วันที่เผยแพร่: 3 เมษายน 2569

เมื่อโรคหัวใจไม่ได้มีแบบเดียว

โรคหัวใจแต่ละชนิด

1.โรคหลอดเลือดหัวใจ (Coronary Artery Disease) :

หลอดเลือดที่ไปเลี้ยงหัวใจตีบหรืออุดตันเกิดจากไขมันสะสม ทำให้เลือดไปเลี้ยงกล้ามเนื้อหัวใจไม่เพียงพอ

อาการที่พบบ่อย :

  • แน่นหน้าอก
  • เหนื่อยง่าย
  • เจ็บหน้าอกเวลาออกแรง


สาเหตุ :

เกิดจากการสะสมของไขมันในผนังหลอดเลือดหัวใจ ทำให้หลอดเลือดตีบหรืออุดตัน ปัจจัยเสี่ยง ได้แก่ ความดันโลหิตสูง ไขมันในเลือดสูง เบาหวาน

การสูบบุหรี่ และพฤติกรรมการใช้ชีวิต


แนวทางการรักษา :

ขึ้นอยู่กับความรุนแรงของโรค ตั้งแต่การปรับฟฤติกรรม การใช้ยา ไปจนถึงการรักษาเฉพาะทาง เช่น การขยายหลอดเลือดหรือการผ่าตัดตามดุลยพินิจของแพทย์

 



2. โรคกล้ามเนื้อหัวใจ (Cardiomyopathy) :

หัวใจอ่อนแรงโดยตรง คือ กล้ามเนื้อหัวใจหนา บาง หรืออ่อนแรงผิดปกติ แม้หลอดเลือดหัวใจจะไม่ตีบ

อาการที่พบบ่อย :

  • เหนื่อยง่าย
  • ใจสั่น
  • ขาบวม


สาเหตุ : 

  • เกิดจากเส้นเลือดหัวใจตีบ
  • เกิดจากกรรมพันธุ์ เช่น กล้ามเนื้อหัวใจหนา
  • เกิดหลังการอักเสบกล้ามเนื้อหัวใจ


แนวทางการรักษา :

มุ่งเน้นการควบคุมอาการ ลดภาระการทำงานของหัวใจ และติดตามการทำงานของหัวใจอย่างสม่ำเสมอ




3. โรคลิ้นหัวใจ (Valvular Heart Disease) :

ลิ้นหัวใจเปิด - ปิด ผิดปกติ คือ ลิ้นหัวใจตีบหรือรั่ว ทำให้การไหลเวียนเลือดผิดปกติ

อาการที่พบบ่อย :

  • เหนื่อยง่าย
  • หายใจลำบาก นอนราบไม่ได้ หรือต้องหนุนหมอนหลายใบ
  • ใจสั่น รู้สึกหัวใจเต้นผิดจังหวะ
  • เจ็บแน่นหน้าอก (พบได้ในบางชนิด)
  • ขาบวม เท้าบวม หรือบวมตามตัว
  • วิงเวียน หน้ามืด เป็นลม
  • มีเสี่ยงฟู่ของหัวใจจากการตรวจด้วยหูฟัง (แพทย์เป็นผู้ตรวจพบ)

ไม่เรื้อรังในกรณีสงสัยลิ้นหัวใจอักเสบติดเชื้อ


สาเหตุ : 

  • โดยกำเนิด เช่น Mitral Valve Prolapse (โรคลิ้นหัวใจไมตรัลแลบ)
  • การอักเสบจากการติดเชื้อ Endocarditis (การติดเชื้อที่เยื่อหัวใจและลิ้นหัวใจ) / Rheumatic Heart Discase (โรคหัวใจรูมาติก)
  • มีหินปูนจับตัวที่ลิ้นหัวใจ


เพิ่มเติม :

ไข้รูมาติก (Rheumatic fever) คือ กลุ่มอาการอักเสบที่เกิดขึ้นหลังจากการติดเชื้อแบคทีเรีย สเตรปโตค็อกคัส กรุ๊ปเอ (Grop A Steptococcus) ที่คอหรือต่อมทอนซิล

หากไมไ่ด้รับการรักษาอย่างถูกต้อง อาจะลุกลามทำลายอวัยวะต่างๆ เช่น ข้อต่อ หัวใจ สมอง ผิวหนัง โดยเฉพาะทำให้เกิดความเสียหายต่อลิ้นหัวใจอย่างถาวร


แนวทางการรักษา :

ใช้ยาเพื่อรักษาอาการในระยะแรก-กลาง ผ่าตัดซ่อม/เปลี่ยนลิ้นหัวใจระยะมีอาการรุนแรง




4. โรคหัวใจเต้นผิดจังหวะ (Arrhythmia) :

จังหวะหัวใจไม่สม่ำเสมอ คือ หัวใจเต้นเร็ว ช้า หรือไม่เป็นจังหวะ เป็นปัจจัยเรื่องกรรมพันธุ์ของภาวะผิดปกติ เกิดได้หลากหลายสาเหตุ

อาการที่พบบ่อย :

  • ใจสั่น
  • หน้ามืด
  • เป็นลม

บางราย

  • ไม่มีอาการ แต่ตรวจพบจากคลื่นไฟฟ้าหัวใจ


สาเหตุ : 

เกิดจากความผิดปกติของระบบไฟฟ้าหัวใจ อาจสัมพันธ์กับโรคหัวใจอื่น ภาวะขาดเกลือแร่ หรือผลข้างเคียงจากยาบางชนิด


แนวทางการรักษา :

แพทย์จะพิจารณาตามชนิดของความผิดปกติ ตั้งแต่การเฝ้าระวัง การใช้ยา ไปจนถึงการรักษาเฉพาะทาง




5. โรคหัวใจพิการแต่กำเนิด :

เป็นมาตั้งแต่กำเนิด คือ โครงสร้างหัวใจผิดปกติตั้งแต่กำเนิด มีหลายตัว

  • ผนังหัวใจผิดปกติ (Septal Defect)
  • ห้องหัวใจน้อย (Single Ventricle)
  • ทางเดินเลือดตีบของ (Pulmonary Atresia) แจงคร่าวๆ เป็นแบบเขียว (Acyanotic) และไม่มีภาวะเขียว (Cyanotic)


อาการที่พบบ่อย :

ในทารกและเด็กเล็ก

  • เหนื่อยง่ายขณะดูดนมหรือร้องไห้
  • น้ำหนักขึ้นช้า เจริญเติบโตไม่สมวัย
  • หายใจเร็ว เหนื่อยหอบ
  • ตัวเขียว ปากเขียว ปลายมือปลายเท้าเขียว


ในเด็กโตหรือผู้ใหญ่

  • เหนื่อยง่ายกว่าปกติ เมื่อออกแรง
  • ใจสั่น เจ็บหน้าอก
  • เป็นลม หรือวิงเวียนศีรษะ
  • ติดเชื้อทางเดินหายใจบ่อย


สาเหตุ : 

เกิดจากความผิดปกติของโครงสร้างหัวใจตั้งแต่ช่วงพัฒนาการในครรภ์


แนวทางการรักษา :

ขึ้นอยู่กับชนิดและความรุนแรง บางรายอาจเพียงติดตามอาการ ขณะที่บางรายจำเป็นต้องได้รับการดูแลเฉพาะทาง




6. ภาวะหัวใจล้มเหลว (Heart Failure) :

หัวใจสูบฉีดเลือดได้ไม่เพียงพอต่อความต้องการของร่างกาย


อาการที่พบบ่อย :

  • เหนื่อยง่าย
  • หายใจลำบาก โดยเฉพาะขณะนอนราบ หรือกลางคืน
  • ไอเรื้อรัง หรือมีเสมหะฟองสีชมพู
  • ขาบวม เท้าบวม ท้องอืด แน่นท้อง
  • น้ำหนักตัวเพิ่มขึ้นอย่างรวดเร็ว
  • ใจสั่น อ่อนเพลีย ไม่มีแรง
  • เบื่ออาหาร คลื่นไส้
  • ปัสสาวะบ่อยตอนกลางคืน


สาเหตุ :

มักเป็นผลจากโรคหัวใจชนิดอื่นที่เป็นมานาน เช่น โรคหลอดเลือดหัวใจหรือโรคลิ้นหัวใจ ทำให้หัวใจสูบฉีดเลือดได้ไม่เพียงพอ


แนวทางการรักษา :

มุ่งเน้นการคุมอาการ ชะลอการดำเนินโรค และปรับคุณภาพชีวิต โดยต้องได้รับการติดตามอย่างต่อเนื่อง


ข้อมูลโดย
นพ.กรกช พรชัยชนะกิจ
นพ.กรกช พรชัยชนะกิจ
แพทย์เฉพาะทางชำนาญการด้าน
สาขาอยุรแพทย์ อนุสาขาอายุรศาสตร์โรคหัวใจ
แพทย์ประจำแผนก หัวใจและหลอดเลือด
นพ.กรกช พรชัยชนะกิจ
นพ.กรกช พรชัยชนะกิจ
สาขาอยุรแพทย์ อนุสาขาอายุรศาสตร์โรคหัวใจ
facebook messenger iconline icon
โรงพยาบาลศรีสวรรค์